7. hinduizm (wedyzm, braminizm, hinduizm), adźiwikowie, joga, mitologia indii, religie cyganów

7. 7. 0. 3. ciało

 

każda istota wcielona w dowolnym ze światów loka posiada deha – ciało. zaawansowane duchowo istoty (pralaja kewalinowie) nie posiadają ciał. sakalinowie posiadają ciała: ludzie posiadają ciała zwane karmadeha. ma ono zdolność do tworzenia i zmian karmy, przez co pomaga w osiągnięciu wyzwolenia. dewa i asura mają ciała doznaniowe zwane bhogadeha. znane są także następujące kategorie ciał: dowjadeha - ciało boskie, wadźradeha - ciało diamentowe (?).

ciało iśwary jest najsubtelniejsze, gdyż powstało wyłącznie z guny sattwa.

janadeha to tymczasowe ciało, tworzone z ofiarowanego pożywienia pinda, właściwe dla istoty ludzkiej po śmierci, kiedy szykuje się ona do przejścia w postać pitry.

jogideha to ciało guru jogi (niedostrzegalne dla wzroku innych). mistrzowie hathajogi potrafią osiągnąć dryhaśarirę, ciało trwałe odporne na czynniki zewnętrzne.

lokajata (gałąź filozofii) twierdzi, że człowiek składa się z ziemi, wody, ognia i powietrza, które po śmierci się rozpadają. człowiek nie ma duszy, zaświaty nie istnieją. i to już w iii-i w pne.

wróćmy do ortodoksyjnych szkół hinduizmu:

człowiek składa się z duszy, ciała zewnętrznego (grubego) i ciała subtelnego z organem psychicznym, który jest nosicielem wędrówki dusz.

śarira to ciało żyjącego człowieka. ciało ludzkie zawiera w sobie zmysły, przedmioty zmysłów i przedmioty ruchu.

duszę człowieka otaczają trzy ciała: ciało fizyczne, ciało astralne i ciało przyczynowe (karanaśarira) (idąc od najgęstszego do najmniej gęstego).

według innej teorii możemy wyróżnić pięć ciał człowieka jako tory energetycznych: ciało fizyczne, ciało praniczne (pranaśarira), ciało ośmioelementowe (purjasztaka), ciało wewnętrznej świadomości, ciało stanu (turija). w innym ujęciu są to: ciało grube, ciało praniczne, ciało przyczynowe, ciało uczynione z boskiej energii, ciało wibracji.

brnijmy dalej: pańćaka to pojęcie oznaczające ciała ludzkie: bhutapinda (materialne zbudowane z żywiołów bhuta), antahkaranapańćaka (mentalne, pięciorakie), kulapańćaka (predyspozycji, pięciorakie), wjaktipańćaka (form wyrazu umysłu, pięciorakie), paratjakszakaranapańćaka (przyczynowe), nadisansthana (kanałów energetycznych nadi), wajusansthana (dziesięciu pran).

pańćakośa oznacza pięć ciał (naczyń), w które spowita jest purusza: annamajakośa (z pożywienia), pranamajakośa (z prany), manomajakośa (z umysłu lub myśli), widźńanamajakośa (ze świadomości), anandanajakośa (z anandy, czyli błogości).

pańćatanmatrikośa to ciało zbudowane z pięciu tanmatr (subtelnych form żywiołów).

powłoki okrywające duszę to sthulaśarira, sukszmaśarira, karanaśarira, powstają z przemian prakryti. ciało dźiwy (duszy) nazywane jest indywidualną prakryti.

sthulaśarira - powłoka otaczająca człowieka zbudowana z materii pięciu zmysłów. trwa jedno wcielenie. ma stan świadomości na jawie, posiada zdolności percepcji zmysłowej przez narządy zmysłów (dźńanendriję) i działań przez narządy należące do sukszmaśariry.

sukszmaśarira - ciało subtelne, jedna z powłok istoty ludzkiej, zawiera praniczne struktury energetyczne odpowiadające ciału prany pranaśarira i osiem elementów odpowiadających ciału purjasztaka. składniki szukszmaśariry: 15 organów działania, pięć narządów zmysłów, pięć energii prana, pięć subtelnych żywiołów tanmatra, buddhi, awidja, karma.

pranaśarira - ciało subtelne, którego elementami są: prana (subtelna energia witalna), nadi (kanały energetyczne), bindu (krople zagęszczonej energii), grandhi (węzły na drodze wznoszącej się do energii kundalini), ćakry (ogniska ogniskowania świadomości, centra energii, zbiorniki sanskar (śladów dokonanych czynów)).

purjasztaka, jedno z ciał subtelnych, według upaniszad składa się z manasu, buddhi, ahankary, tanmatry (która zawiera pięć subtelnych energii żywiołów). inne ujęcie mówi, że składnikami purjasztaki są antahkarana (ja), manas (umysł), buddhi (intuicyjna znajomość, intelekt), indrija (organy działania i narządy zmysłów). jeszcze inne ujęcie wymienia pięć dźńananendrija, pięć kamendrija i buddhi.

karanaśarira - ciało subtelne, jedna z powłok istoty ludzkiej trwająca nawet podczas pralai (anihilacji wszechświata), „zawiera” utajnienie świadomości istnienia (awjakta) i procesów buddhi, siedziba buddhi (żródła intuicyjnej świadomości (sprzeczność w jedności)), powstało z mai i pięciu produktów jej przemian (kańćuka), jest związane z pradźną i ćakrą anahata. dźiwa percepuje to ciało w stanie szuszupti - snu bez marzeń sennych.

adhiszthanaśarira - ciało subtelne, w które przyobleka się po śmierci pierwiastek duchowy człowieka wraz z ciałem subtelnym szukszmaśarira po opuszczeniu ciała fizycznego (sthulaśariry). inne nazwy: pretaśarira (ciało preta), atiwahikaraśarira (ciało przenoszące, ciało przejściowe), jatanadeha (ciało udręki), bhogadewa (ciało doświadczeń), pinaśarira (ciało z ofiary pinda), ćittaśarira (ciało subtelne, poza kategoriami żyjące i umarłe, bez przestrzeni, stanowiące opozycję wobec ciała z mięsa (mansadewa).

 

 

Waldemar Mierniczek