17. religie oceanii (polinezja, maorysi, melanezja, mikronezja), modekngei

17. 9. 6. pobożność, religijność
 

religia medekgnei  zaleca czystość duchową, wprowadziła zakaz picia alkoholu, palenia tytoniu i spożywania narkotyków. dzieci muszą przebywać w domach o zmroku. wierni muszą się zachowywać cicho w miejscach świętych. każdy jest zobowiązany do codziennej wizyty w kościele, gdzie udaje się rankiem w milczeniu. kobiety mogą chodzić do kościoła tylko w sukienkach lub spódnicach. częstą ceremonią jest święcenie dróg.

 

17. 9. 6. 1. msza, misterium, rytuał, ceremonia

 

sumua to półbóg, twórca obrzędu valuku (lakajajowie).

arioi gromadzili się na platformach marae i odprawiali całonocne obrzędy tańców, śpiewów i orgii. początkowo były to rytuały dla wszystkich, później tajne, zarezerwowane dla członków stowarzyszenia, co nadawało im charakter misterium (wyspy towarzystwa).

arioi zbierali się na wyspie raiatea, w osadzie opoa, na świętym miejscu marae taputapuatea. pod menhirem te papa tea ia ruea, który był wcieleniem boga wojny 'oro, zasiadał aroi maro ura (władca czerwonego pasa) i centralna loża tia'i hau atea. w tym miejscu gromadziły się duchy zmarłych przed odlotem w zaświaty. podczas intronizacji nowego władcy na szczyt menhiru wciągano drewniany stolec, na którym zasiadał władca, obleczony w czerwony pas (maro ura). każde pióro w tym pasie symbolizowało poprzednika na urzędzie. w momencie przybycia europejczyków pas liczył 6,5 m (wyspy towarzystwa).

bractwo arioi było podzielone na kilka stopni wtajemniczenia, których wyróżnikiem były tatuaże i rysunki na skórze. w trakcie obrzędów ubierano strój ahu haio i naszyjnik z żółtych kwiatów, twarz pokrywano czerwonym barwnikiem, głowę ozdabiano liśćmi kokosa, najwyższe urzędy wiązały się z wnoszeniem wysokich opłat więc były zastrzeżone dla najbogatszych (wyspy towarzystwa).

codzienne nabożeństwa są krótkie, nabożeństwa w święta są dłuższe i mogą trwać po kilka dni, są przygotowywane tygodniami (modekgnei).

 

17. 9. 6. 2. modlitwy

 

w trakcie modlitwy śmierci kahunowie używali słowa "lono" oznaczającego ducha osoby zmarłej (hawaje).

do lugeilanga wznosili modły żeglarze, podróżnicy, stolarze i budowniczowie łodzi (karoliny).

 

17. 9. 6. 3. grzech, pokuta

 

błędy i pomyłki (hara, hala) powodują choroby, wywołują gniew bogów, przyciągają nieprzyjaznych bogów. potrzebne jest przejście rytuału odpokutowania za błędy zmniejszającego ich nagromadzenie (polinezja).

istnieją choroby spowodowane łamaniem kapu lub prawa duchowego. bez pokuty ich wyleczenie nie jest możliwe (hawaje).

choroby powodowane są wykroczeniami seksualnymi lub długotrwałym gniewem. potrzebny jest rodzaj spowiedzi pacjenta lub członka jego rodziny (vanuatu).

winy ojca spadają na jego dzieci, co powoduje ich choroby (tikopia, raratoga). pacjenci zobowiązani są do spowiedzi, aby wyznaczyć dla nich właściwy program wyleczenia (pukapuka, samoa, tahiti, maorysi).

 

17. 9. 6. 6. opętanie

 

opętania doznają uczestnicy rytuałów (polinezja). na terenie polinezji zdiagnozowano zespół cafard, rodzaj amoku.

kobiety nie mogą uczestniczyć w głównych uroczystościach religijnych, ale dzięki stanowi opętania mogą wstawiać się za chorymi i przewidywać przyszłość. osoba pozostająca w nieszczęśliwym związku z obojętnym lub brutalnym mężczyzną może zostać opętana przez ducha, który żąda nowych ubrań, występów publicznych lub interakcji z innymi kobietami, może obrażać męża nie troszcząc się o konsekwencje, może wymusić na mężu ustępstwo (melanezja).

 

 

Waldemar Mierniczek