20. religie chin (bez tybetu, mongolii wewnętrznej, sinciangu, mandżurii), taoizm, konfucjanizm, falun gong

20. 1. 2. 2. dualizm dobra i zła

taiji to teoretyczna możliwość, najwyższa ostateczność, czyli wszechświat, w którym doszło do podziału na yin i yang, tak jak belka kalenicowa jednocześnie łączy i rozgranicza dwie połacie, przeciwieństwo wuji - stanu sprzed podziału (taoizm, konfucjanizm).

taiji (najwyższa granica) zawiera w sobie ruch i bezruch, które pozwalają na podział na yin i yang, z nich rodzi się pięć elementów (wu xing), które wytwarzają dwie zasady: niebo (tian) i ziemię (kun), to z nich powstają wszystkie rzeczy. (szkoła zasad konfucjanizmu).

taijitu pokazany obok (źródło: wikipedia) to diagram pokazujący jednoczesne łączenie i rozgraniczanie yin i yang w stanie taiji (taoizm i konfucjanizm).

tian (niebiosa) to pierwiastek męski (yang) istniejący w opozycji do kun (ziemia) (yin).

zasady yin i yang tworzą jedność przez wzajemne dopełnianie się w dao, co stanowi harmonię świata (taoizm).

podstawowe założenia yin i yang:

1 nie wykluczają się wzajemnie, żadna rzecz nie jest w pełni yin ani w pełni yang, np zima zmienia się w lato, "co się wzniosło - opaść musi",

2 są współzależne, jedno nie może istnieć bez drugiego np światło bez ciemności, śmierć bez życia,

3 obie są podzielne na mniejsze składowe, mają początek i koniec,

4 wchłaniają się i jednocześnie podtrzymują się wzajemnie, kiedy jedno wzrasta, drugie maleje, są cztery stany braku równowagi: nadmiar yin, nadmiar yang, niedostatek yin, niedostatek yang, brak równowagi jest stanem zmiennym, gdyż nawzajem się uzupełniają,

5 mogą się przekształcić w siebie nawzajem, np noc w dzień, ciepło w zimno,

6 część yin znajduje się w yang, a część yang znajduje się w yin, np odrobina światła w ciemności, ekstremalne skrajności zmieniają się w swoje przeciwieństwo, cechy yin i yang zależą od punktu widzenia np najtwardszy kamień najłatwiej skruszyć (taoizm, neokonfucjanizm).

wszystkie rzeczy we wszechświecie składają się z zasady (li) i siły materialnej (qi), które nie mogą istnieć bez siebie, a ponad którymi istnieje najwyższa granica złożona z sumy wszystkich zasad we wszechświecie. yin i yang to dwie podstawowe formy siły materialnej (qi). mimo różnicowania się zachowują jedność z taiji (najwyższą granicą), dlatego wszystkie rzeczy są w rzeczywistości jedną, a ta jest obecna we wszystkich rzeczach (szkoła zasad konfucjanizmu).

istnieje dualizm li i qi jako formy i materii, które jednocześnie stanowią nierozerwalną jedność.

nie istnieje li odrębne od qi, a zasada jest modelem aktualnych rzeczy i zdarzeń (wang fuzhi, szkoła umysłu konfucjanizmu).

kiedy rzecz osiąga skrajność odwraca się od niej, dobro przechodzi w zło, a zło w dobro (prawo natury zwane ruchem dao) (laozi).

człowiek posiada dwa duchy hanido: dobrego i złego. złe hanido może zostać ujarzmione przez szamana (bunun).

za życia trzeba skupić się na zachowaniu harmonii między pierwiastkiem duchowym i cielesnym w samym sobie (szkoła shangqing taoizmu).

taoiści popierali techniki kamasutry, ponieważ dzięki nim można osiągnąć lepsze zdrowie. jest to także przykład na działanie yin i yang. aby energia mężczyzny mogła wzrosnąć, kobieta musi osiągnąć spełnienie fizyczne.

Waldemar Mierniczek